Uitleg · 6 min leestijd · Marcel Schellekens, co-founder RanQup · 18 november 2026 · laatst bijgewerkt 18 november 2026

Wet loontransparantie: wat verandert er voor werkgevers?

HR-adviseur en medewerker in gesprek over een functiebeschrijving in een glazen vergaderruimte

In het kort

De Wet loontransparantie moet ervoor zorgen dat mannen en vrouwen gelijk betaald krijgen voor gelijk of gelijkwaardig werk. Straks deel je het salaris vooraf, vraag je niet naar het vorige salaris en deel je functies in op objectieve criteria. De beoogde start is 1 januari 2027, maar die datum is onzeker. Begin nu met het beschrijven van je functies.

Stand van zaken: 18 november 2026. We werken dit artikel bij na de debatten in de Tweede Kamer.

Wat is de Wet loontransparantie?

Voluit heet het wetsvoorstel Wet implementatie Richtlijn loontransparantie mannen en vrouwen (Kamerstuk 36 949). Minister Vijlbrief van Sociale Zaken en Werkgelegenheid diende het op 21 mei 2026 in bij de Tweede Kamer. Het wetsvoorstel zet een Europese richtlijn om in Nederlandse wet. Het kabinet kiest voor een zo zuivere mogelijke omzetting: geen extra regels bovenop wat Europa vraagt.

Waarom komt deze wet er?

Vrouwen verdienen in Nederland nog steeds minder dan mannen. In 2024 verdienden vrouwen in het bedrijfsleven gemiddeld 14,5% minder per uur, en bij de overheid 4,5%, aldus het CBS. Een deel daarvan komt door verschillen in functie, sector en opleiding. Maar ook als je daarvoor corrigeert, blijft er een verschil over: 6,1% in het bedrijfsleven en 1,7% bij de overheid.

Wat moet je als werkgever straks doen?

Volgens de Rijksoverheid en de toelichting bij het wetsvoorstel gaat het om deze verplichtingen:

  • Salaris vooraf delen. Je geeft het beginsalaris of de salarisschaal in de vacature, of in elk geval vóór het gesprek over de arbeidsvoorwaarden.
  • Niet vragen naar het vorige salaris. Je mag sollicitanten niet vragen wat ze eerder verdienden.
  • Functies objectief waarderen en indelen. Je gebruikt een systeem op basis van objectieve criteria. Daarbij kijk je in elk geval naar verantwoordelijkheden, vaardigheden, inspanning en arbeidsomstandigheden. Het systeem mag mannen en vrouwen niet benadelen.
  • Open zijn over loonsverhoging. Medewerkers kunnen zien op basis waarvan iemand meer gaat verdienen. Heb je minder dan 50 werknemers, dan hoef je de criteria voor loonontwikkeling niet te delen.
  • Informatie geven op verzoek. Een medewerker mag vragen wat collega's met gelijk of gelijkwaardig werk gemiddeld verdienen, uitgesplitst naar man en vrouw. Het gaat om gemiddelden, niet om salarissen van individuele collega's.
  • Rapporteren vanaf 100 werknemers. Grotere werkgevers rapporteren over het loonverschil tussen mannen en vrouwen: vanaf 250 werknemers elk jaar, daaronder eens per drie jaar. Uitzendkrachten en ingehuurde krachten tellen mee voor het aantal werknemers.
  • Ingrijpen bij 5% of meer. Is er een verschil van 5% of meer dat je niet kunt verklaren, dan moet je het binnen zes maanden oplossen. Lukt dat niet, dan doe je samen met de werknemersvertegenwoordiging een beloningsevaluatie.

Je mag medewerkers niet benadelen als ze hun recht op gelijke beloning gebruiken. Ook verandert de bewijslast. Maakt een medewerker bij de rechter aannemelijk dat hij ongelijk wordt betaald, dan moet jij aantonen dat het verschil objectief te verklaren is.

Wanneer gaat de wet in?

De beoogde datum is 1 januari 2027. Advocatenkantoor Dirkzwager schreef op 12 november 2026 dat die datum onzeker is. De Tweede Kamer heeft de behandeling gepland in december, en daarna moet de Eerste Kamer nog instemmen. Die heeft kerstreces van 16 december tot 11 januari. Ook de uitvoeringsregels zijn nog niet klaar.

Tijdlijn

WanneerWat
21 mei 2026Wetsvoorstel ingediend bij de Tweede Kamer
7 juni 2026Europese deadline voor omzetting verlopen
8–10 december 2026Plenaire behandeling Tweede Kamer verwacht (week 50, volgens de langetermijnagenda)
14 december 2026Wetgevingsoverleg in de Kamercommissie gepland
Januari 2027De Kamersite noemt ook een plenaire behandeling in week 2
DaarnaBehandeling in de Eerste Kamer
1 januari 2027Beoogde inwerkingtreding (onzeker)
Uiterlijk 7 juni 2028Eerste loonrapportage voor werkgevers met 150 of meer werknemers, over 2027
Uiterlijk 7 juni 2031Eerste loonrapportage voor werkgevers met 100 tot 150 werknemers, over 2030

Reken niet op een overgangsperiode. Volgens Dirkzwager bevat het wetsvoorstel geen algemene overgangsregeling: vrijwel alle regels gelden direct vanaf de start.

Wat betekent dit voor jou?

Als HR-professional ben jij degene die het systeem moet kunnen uitleggen. Elke salarisschaal en elke indeling moet je kunnen onderbouwen met criteria die voor iedereen hetzelfde zijn.

Als leidinggevende krijg je vaker de vraag: waarom verdient mijn collega meer? Dan helpt het als je kunt laten zien wat een functie vraagt, en wat iemand nodig heeft om door te groeien.

Als directie draag je het risico. Bij een geschil moet de werkgever bewijzen dat een verschil klopt. Zonder vastgelegde criteria wordt dat lastig.

Waar begin je?

Bij je functies. Een objectief systeem werkt alleen als je weet wat elke functie inhoudt. Veel organisaties hebben functieprofielen die jaren oud zijn, of die per afdeling anders zijn opgebouwd. Dan vergelijk je appels met peren, en dat is precies wat de wet wil voorkomen.

Wij denken dat loontransparantie niet in de salarisadministratie begint, maar in het functiehuis. Eerst moet helder zijn wat een functie vraagt. Daarna pas kun je laten zien waarom die functie in een bepaalde schaal valt.

Hoe RanQup hierbij helpt

RanQup is geen salaris- of functiewaarderingssysteem. Wel leg je in RanQup de basis waar zo'n systeem op rust:

  • Functieprofielen in één taal. Per functie staan de resultaatgebieden, vakkennis, vaardigheden en competenties, elk met een streefniveau. Zo beschrijf je wat een functie vraagt op dezelfde manier voor elke functie. Dat raakt aan twee van de vier criteria uit de wet: verantwoordelijkheden en vaardigheden.
  • Gebouwd op internationale standaarden. De profielen zijn gebaseerd op ESCO en O*NET. Je begint dus niet met een leeg blad, en omdat alle functies op dezelfde manier zijn beschreven, leg je ze makkelijker naast elkaar.
  • Overzicht van je hele organisatie. Afdelingen, teams, mensen en functies staan op één plek.

Inspanning, arbeidsomstandigheden en de koppeling aan salarisschalen leg je vast in je functiewaarderingssysteem of cao. Met heldere functieprofielen gaat dat sneller, en kun je het beter uitleggen.

Veelgestelde vragen

Wanneer gaat de Wet loontransparantie in?

De beoogde datum is 1 januari 2027. Die datum is onzeker, omdat de Tweede en Eerste Kamer het wetsvoorstel nog moeten behandelen. De Tweede Kamer heeft de behandeling gepland in december 2026.

Geldt de wet ook voor kleine werkgevers?

Ja, de wet geldt voor alle werkgevers. Werkgevers met minder dan 50 werknemers hoeven de criteria voor loonontwikkeling niet te delen. De loonrapportage geldt pas vanaf 100 werknemers.

Moet het salaris straks in de vacature?

Je moet het beginsalaris of de salarisschaal delen, in de vacature of vóór het gesprek over de arbeidsvoorwaarden. Je mag sollicitanten niet meer vragen wat ze eerder verdienden.

Wat zijn objectieve criteria voor functiewaardering?

De wet noemt in elk geval verantwoordelijkheden, vaardigheden, inspanning en arbeidsomstandigheden. Het systeem mag mannen en vrouwen niet benadelen.

Wanneer moet ik voor het eerst rapporteren?

Met 150 of meer werknemers rapporteer je uiterlijk 7 juni 2028 over 2027. Met 100 tot 150 werknemers rapporteer je voor het eerst uiterlijk 7 juni 2031 over 2030.

Dit artikel is geen juridisch advies. Laat je situatie toetsen door een arbeidsrechtadvocaat.

Bronnen

Verder lezen

Breng je functies in kaart

Wil je zien hoe je functies beschrijft in vakkennis, vaardigheden en competenties, op dezelfde manier voor elke functie?

Bekijk de functionaliteiten vraag een demo aan

Verder lezen & aan de slag